Պատմության այս օրը. մայիսի 27

Օրացույց 27.05.2020   09:00   531

ՀԻՇԱՐԺԱՆ ՕՐԵՐ ԵՎ ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ ՏՈՆԵՐ

Միջազգային

  • Մտացրիվ կարծրախտի դեմ պայքարի համաշխարհային օրը (World Multiple Sclerosis Day)

Մտացրիվ կարծրախտի դեմ պայքարի համաշխարհային օրը նշվում է ցրված սկլերոզի ընկերությունների Միջազգային ֆեդերացիայի նախաձեռնությամբ։ Մտացրիվ կարծրախտը քրոնիկ աուտոիմունային հիվանդություն է, որի ժամանակ վնասվում է ուղեղի (ինչպես գլխուղեղի, այնպես էլ ողնուղեղի) նյարդային հանգույցների միելինային թաղանթը։ Հիվանդությունը սովորաբար արտահայտվում է տեսղության խանգարմամբ, մկանների թուլությամբ, զգայունության և շարժումների կողմնորոշման խանգարմամբ: Մտացրիվ կարծրախտի կլինիկական արտահայտություններն ընդհանուր առմամբ շատ տարբեր են, որի պատճառով ախտորոշումը հաճախ դժվարանում է: Այս հիվանդության առաջացման պատճառները դեռևս հայտնի չեն։ Հիվանդությունը առավել շատ նկատվում է հյուսիսային երկրներում և հիմնականում 20-40 տարեկան երիտասարդ մարդկանց մոտ:
Այս հիվանդությունն առաջին անգամ արձանագրել է 1835թ. ֆրանսիացի բժիշկ Ժ. Կրյուվելյեն։ Ավելի ուշ բժիշկները նորից բախվել են նման դեպքերի հետ, իսկ 1868թ. ֆրանսիացի նյարդաբան Ժ. Շարկոն ամփոփել է մտացրիվ կարծրախտի պաթոմորֆոլոգիական ախտանշանները և սկսել մշակել դրա ախտորոշման չափորոշիչները։

  • Ջրասամույրի համաշխարհային օրը (World Otter Day) *

Ազգային

  • ԱՄՆ - Կպչուն ժապավենի ազգային օրը (National Cellophane Tape Day) *
  • ԱՄՆ - Իտալական տավարամսի ազգային օրը (National Italian Beef Day) *
  • ԱՄՆ - Տարեցների առողջության և ֆիթնեսի ազգային օրը (National Senior Health & Fitness Day) *
  • ԱՄՆ - Արևապաշտպանիչ քսուքի օրը (Sun Screen Day) *
  • ԱՄՆ - Խաղողի էսկիմոյի ազգային օրը (National Grape Popsicle Day) *
  • Բոլիվիա - Մայրերի օրը 
  • Լեհաստան - Տեղական ինքնակառավարման օրը 
  • Հունաստան - Սուրբ Յոհան Ռուսիացու օրը (St. John the Russian) 
  • Ղրղզստան - Գրադարանների օրը
  • Ճապոնիա - Ռազմածովային նավատորմի տարեդարձի օրը (Navy Anniversary Day)
  • Նիգերիա - Երեխաների օրը 
  • Նիկարագուա - Զինված ուժերի օրը
  • Պերու - Բնիկ լեզուների օրը (Indigenous Language Day) 
  • Ռուսաստան - Սանկտ Պետերբուրգ քաղաքի օրը
  • Ռուսաստան - Գրադարանավարի օրը
  • Ռուսաստան - Համարձակ որոշումների օրը
  • Ռուսաստան - Շպռոտի ստեղծման օրը
  • Ֆրանսիա - Դիմադրության ազգային օրը 

* Մայիսի 27-ի անսովոր տոների մասին (ռուսերեն)՝ այստեղ։


ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ ԴԵՊՔԵՐ ԵՎ ԻՐԱԴԱՐՁՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

2000 - Դրաստամատ Կանայանը վերահուղարկավորվեց Ապարանի հերոսամարտի հուշահամալիրում:
1999 - Ռազմական հանցագործության և Կոսովոյում մարդկության դեմ հանցագործության համար Սլոբոդան Միլոշևիչին միջազգային քրեական դատարանը մեղավոր ճանաչեց։
1993 - Ռուսաստանում հանվեց հոմոսեքսուալիստների նկատ­մամբ քրեական հետապնդումը։
1990 - Երև­ա­նի եր­կա­թու­ղա­յին կա­յա­րա­նում և Երև­ան Նու­բա­րաշ­են խճու­ղու վրա տե­ղի ու­նե­ցան ար­յու­նա­հեղ մար­տեր հայ­կա­կան ինք­նա­պաշտ­պա­նա­կան ու­ժե­րի և խորհր­դա­յին զավ­թո­ղա­կան զոր­քե­րի մի­ջև:

  • Երևանի «Սասունցի Դավիթ» երկաթուղային կայարանում առավոտյան ժամը 8:30-ին խորհրդային զինվորների և ազատամարտիկների բախումից զոհվեցին ազատամարտիկներ՝ Արսեն Հարությունյանը, Գարեգին Կարապետյանը, Սամսոն Հարությունյանը, Վազգեն Վարդանյանը, Խաչիկ Մալխասյանը և Էդիկ Պետրոսյանը, որից հետո խորհրդային բանակն իր անօրեն գործողությունները շարունակեց Էրեբունի խճուղում։

1988- ԽՍՀՄ-ում կոոպերատիվներ ստեղծելու իրավունք ընձեռող օրենք ընդունվեց։ 
1976 - Ֆրանսիա, Փարիզ. Թուրքիայի դեսպանատան վրա նախատեսած գործողության ընթացքում հանկարծակի պայթյունից զոհվում է մարտիկը՝ Պետիկ Ինճէեանը։
1963
 - Թուրքիայում ռազմական հեղաշրջում է կատարվում։

  • Մայիսի 30-ին նախատեսված էի ԽԱՀՄ ղեկավար Խրուշչովի այցը Թուրքիա, որի ընթացքում քննարկվելու էր հայկական հողերի հարցը, իսկ դրանից առաջ ԹՀ Նախագահ Ջելյալ Բայարն ընդունել էր սփյուռքահայերի ներկայացուցիչներին, ապա կարելի է ենթադրել, որ հեղաշրջում անողները շատ լուրջ պատճառ ունեին։ Պնդումներ կան, որ դատի ժամանակ նախագահը և վարչապետը խոսել են պատմական հայրենիքում պետություն ունենալու հայերի իրավունքի մասին։ Հավանաբար դա էր պատճառը, որ վարչապետին մահապատժի ենթար­կեցին, իսկ նախագահին՝ ցմահ բան­տարկության։

1962 - Նշ­վեց հայ գրե­րի ստեղ­ծող և հայ դպ­րու­թյան հիմ­նա­դիր Մես­րոպ Մաշ­տո­ցի ծննդ­յան 1600-ամ­յա­կը:
1950 - Լի­բա­նա­նի Հան­րա­պե­տու­թյան նա­խա­գա­հի ներ­կա­յու­թյամբ տե­ղի ու­նե­ցավ Նշան Փալանջ­յա­նի ճե­մա­րա­նի նոր շեն­քի բա­ցու­մը:
1950 - Ամերիկացի նշանավոր երգիչ Ֆրենք Սինատրան առաջին անգամ ելույթ ունեցավ հեռուստատեսությամբ։
1941 - Մեծ Բրիտանիայի թագավորական ռազմածովային ուժերը խորտակեցին գերմանական «Bismarck» նավը:
1937 - Գործարկվեց Ոսկե Դարպասներ կամուրջը:
1931 - Ֆրանսիացի Օգյուստ Պիկարը օդապարիկով բարձրացավ մինչև 16 հազար մետր՝ մարդկանցից առաջի­նը հասնելով ստրատոսֆերա։
1930 - Ռիչարդ Դրյուն պատենտավորեց թափանցիկ ցելո­ֆա­նե կպչուն ժապավենը՝ սկոտչը։
1930
 - Նյու Յորքում բացվում է 319 մետր բարձրության Քրայսլեր բիլդինգը, մինչ այդ մարդու կառուցած ամենաբարձր շինությունը:
1927 - Մեծ Բրի­տա­նի­ան խզեց դի­վա­նա­գի­տա­կան բո­լոր հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րը ԽՍՀՄ­-ի հետ:
1918 - Բաշ-Ապարանի հերոսամարտի հաղթանակի օրը:

  • Մայիսյան հերոսամարտերը Սարդարապատի (մայիսի 21–29), Բաշ Ապարանի (մայիսի 23–29), Ղարաքիլիսայի (մայիսի 24–28) ճակատամարտերն են, որոնք ձախողել են հայերին վերջնականապես բնաջնջելու երիտթուրքական ծրագիրը: Այդ հաղթանակների շնորհիվ Արևելյան Հայաստանի մի մասում վերականգնվել է հայկական պետականությունը. 1918 թ-ի մայիսի 28-ին հռչակվել է Հայաստանի առաջին հանրապետությունը:
  • Թուրքական հրամանատարությունը Բաշ Ապարան (այժմ՝ ք. Ապարան) ուղարկած 9-րդ դիվիզիայով փորձել է հյուսիսից արշավել Երևան, անցնել Սարդարապատի շրջանում հակահարձակման անցած հայկական զորամասերի թիկունքը և նրան կտրել Երևանից: Այդ ծրագիրը խափանելու նպատակով հայկական հրամանատարությունը Սարդարապատի ճակատամարտից Դրոյի (Դրաստամատ Կանայան) գլխավորությամբ շտապ ուժեր (6 հզ. մարդ) է տեղափոխել Բաշ Ապարան: Մայիսի 24-ին Դրոյի զորաջոկատը մտել է Ալի Քուչակ (այժմ՝ Քուչակ)՝ դեպի Բաշ Ապարան արշավող թուրքերին դիմակայելու համար: Մայիսի 29-ին Բաշ Ապարանում ջախջախվել է հակառակորդի 2 գունդ և ոչնչացվել ծանր հրետանին: Թշնամին, մարտադաշտում թողնելով 200-ից ավելի սպանված և մեծաքանակ ռազմավար, հետ է մղվել Բաշ Ապարանից արևմուտք:
  • Ճակատամարտում հայկական զորամասերին մեծ աջակցություն են ցույց տվել նաև եզդի աշխարհազորայինները (1500 հեծյալ)՝ Ջհանգիր աղայի գլխավորությամբ: Բաշ Ապարանի ճակատամարտով կասեցվել է թուրքական զորքերի արշավանքը Երևան և Արարատյան դաշտ:

1900 - Առաջին անգամ Բելգիայի խորհրդարանի ընտրությունում կի­րառվեց համամասնական համակար­գը։
1895 - Անգլիացի Բերթ Աքրեսն ար­տոնագրեց կինոպրոեկտորը։
1832 - Եգիպ­տա­կան բա­նա­կը` Բnահիմ փաշ­ա­յի գլ­խա­վո­րու­թյամբ, ջար­դեց թուրքական զոր­քե­րին, գրա­վեց Հայ­կա­կան Կի­լի­կիա­յի դաշտա­յին մա­սը:
1679 - Անգլիայում ընդունվեց Habeas Corpus Act-ը՝ ակտ անձի ի­­­րավունքների երաշխիքի մասին։
1647 - Մասաչուսեթս նահանգում մահապատժի է ենթարկվում ա­­ռա­ջին վհուկը՝ Աչա Յանգը։


ԾՆՎԵԼ ԵՆ

1990 - Նադին Բեյլեր (Nadine Beiler), ավստրիացի երգչուհի
1987 - Ժերվինյո (Gervinho), իվուարցի ֆուտբոլիստ
1972 - Սոս Սոսի Պետրոսյան, կրկեսային արտիստ, Գինեսի մրցանակակիր
1937 - Անդրեյ Բիտով, ռուս արձակագիր
1956 - Ջուզեպե Տորնատորե (Giuseppe Tornatore), իտալացի ռեժիսոր և թատերագիր
1948 - Ալեքսանդր Վոլկով, ռուս տիեզերագնաց
1946 - Նիլս Պեդերսեն, կոնտրաբանդիստ
1937 - Էդուարդ Վարդանյան, հայ օպերատոր
1927 - Ֆրունզե Դովլաթյան, կինոռեժիսոր, սցենարիստ և դերասան
1922 - Քրիստոֆեր Ֆրանկլին Լի, անգլիացի դերասան 

  • Նկարահանվել է «Մատանիների տիրակալը», «Հոբիթ» ֆիլմերում։

1921 - Յեթի Փերլ, հոլանդացի երգչուհի, մասնակցել է առաջին Եվրատեսիլ երգի մրցույթին
1912 - Ջոն Չիվեր (John William Cheever), ամերիկացի վիպասան և կարճ պատմվածքներ գրող
1898 - Ռուզաննա Վարդանյան, հայ դերասանուհի
1882 - Կամո (Սիմոն Տեր-Պետրոսյան), հեղափոխական գործիչ 
1878 - Այսեդորա Դունկան, ամերիկացի պարուհի, մոդեռն պարերի հիմ­նա­դիր 

  • Եղել է ռուս բանաստեղծ Սերգեյ Եսենինի կինը։ Նրա պատվին են անվանակոչել Վեներայի Դունկան խառնարանը։

1799 - Ֆրոմենտալ Հալևի, ֆրանսիացի երգահան 
1661 - Նաղաշ Հովնաթան, միջնադարի հայ բա­նաս­տեղծ, աշ­ուղ 

Լուսնի նման պայծառ երես բոլորած,
Ես մնացի կարօտ՝ համբուրից համար․
Վարսերդ ոսկի թելի նման ոլորած,
Ես մնացի կարօտ՝ ետ տալոյ համար։

Ունքերդ կապել է կամար կրակով,
Աչքերդ վառել է պայծառ ճրագով,
Ափսոս, որ ծածկել ես բարակ լաչակով․
Ես մնացի կարօտ՝ տեսնելոյ համար։

 Նյութը հասանելի է նաև ռուսերեն
 Լուսանկարներ

  Կիսվեք սոցցանցերում


 Պիտակներ
         մայիսի 27, Այսեդորա Դունկան, Նաղաշ Հովնաթան, Պատմության այս օրը

 Նմանատիպ նյութեր

  НОВОСТИ ПАРТНЕРОВ
Copyright © 2015 NewsLine. Design created by Fon